De Stellingwerfse dorpen.

Slijkenburg - Sliekenborg

Slijkenburg is het kleinste dorpje van de Stellingwerven. Het werd pas in 1987 een officieel dorp, maar de plaats op zich is veel ouder.
In de periode tussen 1000 en 1300 waren er weinig begaanbare wegen en vond het vervoer voornamelijk plaats over het water. Waarschijnlijk is in die periode op de plaats waar de Kuunder (Tsjonger) en de Lende (Linde) samenkomen een nederzetting ontstaan op een door slik (slijk) gevormde verhoging.
Rond 1470 wordt gesproken over twee boerderijen, waarvan er één Slikenborch heette. Slikenborch is waarschijnlijk genoemd naar landerijen bij Kuinre (De Kuunder), die al in de Middeleeuwen als de Sleken of Slikken bekend stonden. Slik (of sleken) is een tijdelijk droogliggend, aangeslibd, maar nog niet ingedijkt gebied dat bestaat uit kleigrond. Het slib werd hier aangevoerd door de Zuiderzee. Het tweede deel van de naam (burg of borg) heeft te maken met een dijk of waterkering.
Het oudste geschrift waarin melding van Slijkenburg wordt gemaakt dateert uit 1398. Op 10 december van dat jaar wordt Claes Vroukyn Soen, de baljuw (bewindvoerder) van Stellingwerf en Kuinre door hertog Albrecht van Beieren uit Holland aangesteld als bewaarder van het slot te Slijkenburg, dat door de Hollanders was opgericht. Over de exacte plaats waar het slot heeft gestaan is weinig bekend en ook wanneer de schans is gebouwd is niet bekend. Wel wordt er al in 1396 gesproken over schansen waar de Friezen en Stellingwervers slag leverden tegen de Hollandse veroveraars. De Slijkenburger Schans wordt hier nog niet genoemd.
Vermoedelijk werd de schans in het begin van de Tachtigjarige Oorlog met Spanje (1568-1648) gebouwd. Intussen vond de inlijving van Fryslân en Stellingwerf bij Holland plaats. In 1580 werd een nieuwe sluis met een douanekantoor gebouwd. De sluis komt in de plaats van de oude sluis te Schoterzijl, die tijdens een woeste storm door een hoge vloedgolf werd vernield. In 1585 vond er een strijd plaats bij de Slijkenburger schans. Een Spaanse kapitein had zich er met zijn manschappen verschanst. Graaf Willem Lodewijk, de Friese stadhouder die ook wel "Us Heit" werd genoemd, wilde de vesting bevrijden van de Spanjaarden. Na enkele dagen gaf de Spaanse kapitein zich over en trok zich met zijn soldaten zonder wapens terug richting Steenwijk, dat toen een Spaans bolwerk was. Willem Lodewijk nam de schans weer in bezit. In de Zeventiende Eeuw behoorden de Slijkenburger Schans, de schans bij de Blessebrug en de Bekhofschans tot de zogenaamde Lindelinie. Deze linie was bedoeld als verdediging tegen aanvallen van de Spaanse soldaten. De Slijkenburger Schans werd bij de aanleg van de Statendijk in 1702 gesloopt.

De schans van Slijkenburg.

Een paar foto's van Slijkenburg uit 1974

Slijkenburg en omgeving in 1664.

Slijkenburg en omgeving in 1718.

Slijkenburg en omgeving in 1850.

Drie vragen over Slijkenburg

Heb je de tekst over Slijkenburg goed gelezen?
Lees de vraag en alle antwoorden goed door. Ga dan pas met de muis over de juiste griffioen. Je hoeft niet te klikken, maar gebruik wel je koptelefoon!.

Veel succes!!!

1. Waar is Slijkenburg naar genoemd?
a. Slijken verwijst naar de zeekust en burg heeft te maken met een groot stenen huis.
b. Slijken verwijst naar verslikken en burg heeft te maken met een hamburger.
c. Slijken verwijst naar slikken en burg heeft te maken met een kasteel.
d. Slijken verwijst naar slik en burg heeft te maken met een dijk.
2. Wanneer werd de Slijkenburger Schans gesloopt?
a. 1489
b. 1354
c. 1702
d. 1955
3. Wat werd in 1580 in Slijkenburg gebouwd?
a. Een nieuwe sluis met een douanekantoor.
b. Een strekdam met versterking.
c. Een nieuwe zeedijk.
d. Een kasteel.

Klaas Dijkstra, Langedijke, 2009-2012